Internationale sweep laat zien: online privacy van kinderen staat onder druk

Privacytoezichthouders uit 27 landen, waaronder Nederland, hebben een internationale ‘sweep’ uitgevoerd van 876 websites en apps die door kinderen worden gebruikt. Wanneer organisaties de privacywetgeving niet goed naleven, lopen kinderen risico op online tracking, profilering, targeting en blootstelling aan ongeschikte content. Een vergelijkbare sweep vond plaats in 2015. De nieuwe resultaten stellen niet gerust:

• Meer apps en websites verplichten kinderen om persoonsgegevens te delen om de dienst te kunnen gebruiken.

• Gegevens van kinderen worden vaker gedeeld met derde partijen.

• Veel diensten beschermen de privacy van kinderen nog steeds onvoldoende.

 Uit het onderzoek blijkt onder meer dat:

• Bij 72% van de apps en websites de leeftijdsverificatie eenvoudig te omzeilen was.

• Informatie over privacy vaak niet is afgestemd op kinderen, bijvoorbeeld doordat eenvoudige taal of kindvriendelijke uitleg ontbreekt.

• Het voor kinderen vaak moeilijk is om hun account te verwijderen. 

Organisaties moeten daarom kritisch beoordelen of het verzamelen van persoonsgegevens van kinderen noodzakelijk en proportioneel is. Ook moeten zij privacybescherming vanaf het ontwerp toepassen (privacy by design & default) en ouderlijke betrokkenheid stimuleren, zodat kinderen weloverwogen keuzes kunnen maken over hun privacy. Daarnaast troffen toezichthouders ontwerpkeuzes aan die kinderen aanzetten tot langdurig of herhaald gebruik, evenals vormen van monetisatie die druk op hen kunnen uitoefenen. Denk aan advertentiebanners die kinderen naar ongepaste content kunnen leiden. Deze bevinding staat niet op zichzelf: de Europese Commissie stelde recent voorlopig vast dat het verslavende ontwerp van TikTok, dat veel door kinderen wordt gebruikt, in strijd zou zijn met de Digital Services Act. Functies zoals infinite scroll, autoplay en gepersonaliseerde aanbevelingen zouden bijdragen aan dwangmatig gebruik, terwijl risico’s voor jongeren en kwetsbare gebruikers onvoldoende zijn onderzocht en beperkt.

De sweep heeft als doel het bewustzijn over privacyrechten en -verplichtingen te vergroten, de internationale samenwerking tussen privacyautoriteiten te versterken en aandachtspunten te signaleren die kunnen leiden tot gerichte voorlichting of handhavingsacties.

Het volledige Engelstalige rapport van het Global Privacy Enforcement Network is hier te vinden. Het onderzoek motiveert Take Back Your Privacy om zich te blijven inspannen om partijen die de privacy van kinderen niet adequaat beschermen, zoals TikTok, aan te spreken.